YAZARLAR

DİĞER YAZILARI

Şenol Yücedağ

OBEZ DEVLETİN ÇARESİ?

Partili cumhurbaşkanı R.T.Erdoğan, salı günkü grup toplantısında hantallaşmış devlet yapısından şikayet ederek, “15 yıllık hükümet etme dönemimizde bu OBEZ devlete çare bulamadık” demiştir. Sayın Cumhurbaşkanı’nın son zamanlardaki çarpıcı teşhislerini isimlendirirken; insan aklında kalıcı ifadeler kullanarak, bu teşhislerini kamuoyuyla paylaşması, hayli hoş oluyor.

Osmanlı’dan beri aslında devam eden ve Cumhuriyet döneminde de devam eden bu hantal veya Cumhurbaşkanı’nın deyimiyle obez devlet yapısı, bir türlü yakamızı bırakmıyor. Bırakmaması da aslında çok normal!.. Çünkü biz toplum olarak hiçbir zaman bir hadisenin fıtratında olan        Başlangıç- Gelişme veya Süreç- Sonuç dizgisinin bütününe bakmıyoruz. Bütün olayları sadece sonuç üzerinden yargılıyor ve kesin hükme varıyoruz.

Oysa tarihi süreçte olay incelense hemen bulunur. Olay aslında çok basittir.                                      Başlangıç - 1789 Fransız İhtilâline dayanır. Krallığı yıkanlar, hiçbir niteliği olmayan alelade insanlardır. Bu eğitimsiz insanlar krallıktan sonra devlet mekanizmasının başına geçmişlerdir.                                  

Gelişme veya süreç- Bu niteliksiz ve bilgisiz insanlar devlet mekanizmasını çalıştırırken doğal olarak birçok işi yanlış yapmışlar ve bu yüzden bir kontrol mekanizması olarak başka biri tarafından yaptıklarının kontrol edilmesi gerekmiştir. Buna bir de birbirini tanımamaları ve birbirleriyle makam uğruna çekişme içinde olmaları eklendiğinde; birinin yaptığı işin silsile yoluyla birçok kontrol noktasından geçmesi gerekmiştir.

 Sonuç- Birbirini kontrol eden çok fazla noktanın olması hantal devlet yapısını doğurmuştur.

Fransızlar, 2.Dünya Savaşı’ndan sonra bilimsel yaklaşımla bu problemi çözmüşlerdir. Planlama neticesinde kurulan bir yeni oluşumda kaç kişinin çalışması gerektiğini tespit etmişler ve o kadar kişi istihdam etmişlerdir. Böylece devletçiliğin akıllı bir planlama ile bir ülke için ne kadar gerekli olduğunu ispat etmişlerdir. Hakeza İskandinav ülkeleri de bu yapıyla gelişmişlikte en üst seviyelere çıkmışlardır.

 Bizde de örneğin Ruslar, İskenderun Demir Çelik Fabrikası’nı kurduklarında, burada 707 kişinin çalışmasının gerektiğini tespit etmişlerdir. Ama bizim anlı şanlı büyük siyasi dehamız Süleyman Demirel burada 25.000 (yirmi beş bin ) kişiyi çalıştırma becerisini göstermiştir. 

Osmanlı İmparatorluğu II.Mahmut döneminde ülkenin yönetim mekanizmasını ıslah ederken etkisinde çok kaldığı Fransızları örnek almıştır. Sonradan gelenlerde aynı yolu izlemiştir. Mesela 1864 yılında kabul edilen Vilayet-i Teşkil Nizamnamesiyle eyalet yönetiminden vilayet yönetimine geçilmiştir. Bugün kısmen hâlâ bu nizamnamenin etkileri devam etmekte ve il- ilçe- nahiye- köy- mezra- mahalle yapısı bu nizamnameden gelmektedir.

Bu sistemsel sıkıntının aslında çaresi vardır. Bu konuda yaptığım bir çalışma vardır ve çözüm Koordinatör Bölge Valiliği Sistemidir. Maalesef bu çalışmam, çok başvuru yapmama karşın Cumhurbaşkanı danışmanlarını aşamamaktan dolayı Cumhurbaşkanı’na ulaşamamıştır. Bir vatansever çıkar da sebep olursa ne mutlu!

Koordinatör Bölge Valiliği sisteminde işleyiş çok basit bir mantığa dayanıyor. Örneğin bir şehirde herhangi bir bakanlığın teşkilatı incelendiğinde; çoğunlukla aynı yukarıda söylediğimiz kontrol mekanizmaları karşımıza çıkar. İlçe müdürlüğü- Kaymakamlık-  il müdürlüğü ve hepsini kontrol eden vali yardımcıları ve vali. Valilik Makamında görev yapanlar, çoğunlukla doğal olarak Kamu Yönetimi mezunu kişilerdir. Bu kişilerin sağlık, eğitim, gümrük, maliye, meteoroloji, tarım gibi birçok değişik bilim dalının icra-i faaliyet ettikleri alanları doğru denetlemeleri ve son kararı vermeleri ne kadar doğrudur? Buna bir de partizanlıklar eklenip partili kişilere iş yaratma sorunu eklenince ister istemez hantallık veya Cumhurbaşkanı’nın deyimiyle obezlik baş gösteriyor. Oysa koordinatör bölge valiliği sistemi ile sorumluluk ve yetki paylaşımı, o ildeki en üst bakanlık yetkilisinde oluyor. Diyelim ki konu Sağlık İl Müdürlüğü ise bu konuda yetki de sorumluluk da il sağlık müdürünün oluyor. Çünkü sağlık konusu tıp eğitimi almış kişilerin bilgisi dahilindedir ve onu kamu yönetimi veya hukuk eğitimi almış bir kişi yönlendiremez ve denetleyemez.

Ayrıca 2019 yılında geçilecek Başkanlık Sisteminin işlemesi için direkt olarak Başkana bağlı Koordinatör Bölge Valiliği sistemi gerekmektedir. Başkan seçilmiştir ama o sisteme uygun alt kadroları oluşturulmazsa sistemin havada kalacağı bellidir.

Değişim şart ve kaçınılmazdır. Yüzyıllardır süren karmaşa, çok çabuk çözülebilir. Yeter ki niyet ve istek hasıl olsun!..

EKONOMİK GERİ DÖNÜŞÜM 3EKONOMİK GERİ DÖNÜŞÜM (1)KONKORDATO SUİSTİMALLERİEŞEL MOBİL MAAŞLARA DA OLMALI!...EYLÜL ENFLASYONU NE DİYOR?YABANCI SERMAYE NEDEN ÖNEMLİ(II)YABANCI SERMAYE NEDEN ÖNEMLİ(I)SABİT KUR REJİMİ BUGÜN UYGULANABİLİR Mİ?(II)TÜRKİYE SABİT KUR REJİMİNE GEÇEBİLİR Mİ?(I)CARİ AÇIK BU AY DÜŞTÜYazarın Tüm Yazıları
Yazarlar
Osman KARA
Kurtla kuzu masalından günümüze
Osman KARA
Erdem EROL
Kimse şaşırmasın
Erdem EROL
Mustafa GENÇ
BREXİT YA DA TREXİT ANLAŞMASI
Mustafa GENÇ
Birol BİRCAN
Bafra’nın Kitapları
Birol BİRCAN
Naci ALTUNCU
TV PROGRAMLARI: SIĞ, SIRADAN VE YOZ.
Naci ALTUNCU
Hikmet KURADA
Ata'yı Samsun'a getiren Bandırma’nın Kaptanı unutuluyor!
Hikmet KURADA
Hasan Cem KESKİN
Serkan AYKUT yazılır, KRAL diye okunur
Hasan Cem KESKİN
Metin ATLI
ŞAMPİYONLUK İÇİN HAYDİ BİSMİLLAH…
Metin ATLI
Prof. Dr. Yücel TANYERİ
1000 DOST
Prof Dr Yücel TANYERİ
Burhan UYAN
GELECEKTE VAR MIYIZ? TOPLUMLARIN TEMEL GÜCÜ NEDİR?
Burhan UYAN
Şakir DEMİRCİ
HOŞGELDİN 19 MAYIS'IN 100. YILI
Şakir DEMİRCİ
Doç. Dr. Yetkin BULUT
BİZİM KÖYÜN ŞARKISI -2-
Doç Dr Yetkin BULUT
Cevdet YILMAZ
Doğurganlık Üzerinde Rol Oynayan Faktörler
Cevdet YILMAZ
Selçuk KAYA
Büyük olarak görevimizi yaptık...
Selçuk KAYA
Embiya SANCAK
POŞET
Embiya SANCAK
Alpaslan ÇEPNİ
AŞKIN VE KAVGANIN ŞAİRİ
Alpaslan ÇEPNİ
Av. Dr. Cengizhan HATİPOĞLU
HER YÖNÜYLE CEZA HUKUKUNDA AF MÜESSESESİ I
Av Dr Cengizhan HATİPOĞLU
Kürşad GÜNDOĞDU
"GEÇMİŞTEN GELECEĞE KURULAN KÖPRÜ" OSMANLI TÜRKÇESİ...
Kürşad GÜNDOĞDU
Ahmet HAYVALI
İNTERNET ORTAMINDA Kİ REKLAMLARA VERGİ GELİYOR
Ahmet HAYVALI
Kadir GÜRKAN
Taşın Altına Elini Koyma Zamanı
Kadir GÜRKAN
Kenan ERZURUMLU
Kur'an-ı Kerim ve diyalog: I
Kenan ERZURUMLU
Murat Sandıkçı
Samsun gerçekten spor kenti mi?
Murat Sandıkçı
Ayhan HAMLI
ŞEHİTLERİN EVLENMEMİŞ ÇALIŞMAYAN KIZ ÇOCUKLARI MAĞDUR EDİLMESİN...
Ayhan HAMLI
Fulya ZORLU
Disleksi Nedir? Disleksi Ne Değildir?
Fulya ZORLU
Yavuz BAYRAM
Sınav Kâğıtları Devlet Sırrı Mıdır?
Yavuz BAYRAM
Gül TURAN
SOKAKLAR BUZ GİBİ
Gül TURAN
İlker Mutlu
Samsun Sinema Topluluğu
İlker Mutlu
Nami Cem İYİGÜN
GEZEGENİ SERİNLETMEK - 1
Nami Cem İYİGÜN
Kenan ÖZTÜRK
Erikli'nin Direnen Su Değirmeni
Kenan ÖZTÜRK
M. Halistin KUKUL
KÜLTÜR BUHRANI YAŞIYORUZ
M Halistin KUKUL
Dr. E. Kurmay İbrahim YILDIRIM
ABD Türkler nazarındaki güvenilirliğini sıfırlamaktadır
Dr E Kurmay İbrahim YILDIRIM
Mustafa ÖZBALCI
KÜLTÜR, DİL VE EĞİTİM
Mustafa ÖZBALCI
Ömer PAMUK
KİTAPLARIN DÜNYASINDA...
Ömer PAMUK
Akın ÜNER
EN GÜZEL SEÇİM ŞARKILARI
Akın ÜNER
Ersin ERGE
HAYATI EĞİTİM DERKEN
Ersin ERGE
Turgay SAAT
Abdullah Topaloğlu
Turgay SAAT
Ceyhun DONBAY
TRİBÜN TERÖRÜ
Ceyhun DONBAY
Kenan KAYIKÇI
ÇOCUKLARDA KUVVET GELİŞİMİ
Kenan KAYIKÇI
İbrahim TELLİOĞLU
NEDİR SAMSUN’UN BİZDEN ÇEKTİĞİ
İbrahim TELLİOĞLU
Ergin KAHVECİ
KENDİNE DÖN
Ergin KAHVECİ
Cesur CEYLAN
SON
Cesur CEYLAN
Mehmet ÖZ
Beka, Milliyetçilik ve Din
Mehmet ÖZ
Memduh ERKİN
KALKINMA,  TEKNOLOJİ VE TASARIM ÜZERİNE
Memduh ERKİN
Erdal AĞAR
Ayna Nöronlar
Erdal AĞAR
Selamet ATLI
KARARLAR ve HAMLELER KADERİMİZİ BELİRLER...
Selamet ATLI
Salim YILDIZ
Biz kaçtık onlar kovaladı
Salim YILDIZ
Ender GÜR
HAKEM KARARIYLA
Ender GÜR
Tevfik DEMİR
ALKIŞLAR LİDERE
Tevfik DEMİR
Şenol Yücedağ
EKONOMİK GERİ DÖNÜŞÜM 3
Şenol Yücedağ
Bahadır BAŞ
ARABULUCULUK, MALİ MÜŞAVİRLER OLMADAN BAŞARILI BİR ŞEKİLDE HAYATA GEÇEMEZ...
Bahadır BAŞ