YAZARLAR

DİĞER YAZILARI

Şenol Yücedağ

OBEZ DEVLETİN ÇARESİ?

Partili cumhurbaşkanı R.T.Erdoğan, salı günkü grup toplantısında hantallaşmış devlet yapısından şikayet ederek, “15 yıllık hükümet etme dönemimizde bu OBEZ devlete çare bulamadık” demiştir. Sayın Cumhurbaşkanı’nın son zamanlardaki çarpıcı teşhislerini isimlendirirken; insan aklında kalıcı ifadeler kullanarak, bu teşhislerini kamuoyuyla paylaşması, hayli hoş oluyor.

Osmanlı’dan beri aslında devam eden ve Cumhuriyet döneminde de devam eden bu hantal veya Cumhurbaşkanı’nın deyimiyle obez devlet yapısı, bir türlü yakamızı bırakmıyor. Bırakmaması da aslında çok normal!.. Çünkü biz toplum olarak hiçbir zaman bir hadisenin fıtratında olan        Başlangıç- Gelişme veya Süreç- Sonuç dizgisinin bütününe bakmıyoruz. Bütün olayları sadece sonuç üzerinden yargılıyor ve kesin hükme varıyoruz.

Oysa tarihi süreçte olay incelense hemen bulunur. Olay aslında çok basittir.                                      Başlangıç - 1789 Fransız İhtilâline dayanır. Krallığı yıkanlar, hiçbir niteliği olmayan alelade insanlardır. Bu eğitimsiz insanlar krallıktan sonra devlet mekanizmasının başına geçmişlerdir.                                  

Gelişme veya süreç- Bu niteliksiz ve bilgisiz insanlar devlet mekanizmasını çalıştırırken doğal olarak birçok işi yanlış yapmışlar ve bu yüzden bir kontrol mekanizması olarak başka biri tarafından yaptıklarının kontrol edilmesi gerekmiştir. Buna bir de birbirini tanımamaları ve birbirleriyle makam uğruna çekişme içinde olmaları eklendiğinde; birinin yaptığı işin silsile yoluyla birçok kontrol noktasından geçmesi gerekmiştir.

 Sonuç- Birbirini kontrol eden çok fazla noktanın olması hantal devlet yapısını doğurmuştur.

Fransızlar, 2.Dünya Savaşı’ndan sonra bilimsel yaklaşımla bu problemi çözmüşlerdir. Planlama neticesinde kurulan bir yeni oluşumda kaç kişinin çalışması gerektiğini tespit etmişler ve o kadar kişi istihdam etmişlerdir. Böylece devletçiliğin akıllı bir planlama ile bir ülke için ne kadar gerekli olduğunu ispat etmişlerdir. Hakeza İskandinav ülkeleri de bu yapıyla gelişmişlikte en üst seviyelere çıkmışlardır.

 Bizde de örneğin Ruslar, İskenderun Demir Çelik Fabrikası’nı kurduklarında, burada 707 kişinin çalışmasının gerektiğini tespit etmişlerdir. Ama bizim anlı şanlı büyük siyasi dehamız Süleyman Demirel burada 25.000 (yirmi beş bin ) kişiyi çalıştırma becerisini göstermiştir. 

Osmanlı İmparatorluğu II.Mahmut döneminde ülkenin yönetim mekanizmasını ıslah ederken etkisinde çok kaldığı Fransızları örnek almıştır. Sonradan gelenlerde aynı yolu izlemiştir. Mesela 1864 yılında kabul edilen Vilayet-i Teşkil Nizamnamesiyle eyalet yönetiminden vilayet yönetimine geçilmiştir. Bugün kısmen hâlâ bu nizamnamenin etkileri devam etmekte ve il- ilçe- nahiye- köy- mezra- mahalle yapısı bu nizamnameden gelmektedir.

Bu sistemsel sıkıntının aslında çaresi vardır. Bu konuda yaptığım bir çalışma vardır ve çözüm Koordinatör Bölge Valiliği Sistemidir. Maalesef bu çalışmam, çok başvuru yapmama karşın Cumhurbaşkanı danışmanlarını aşamamaktan dolayı Cumhurbaşkanı’na ulaşamamıştır. Bir vatansever çıkar da sebep olursa ne mutlu!

Koordinatör Bölge Valiliği sisteminde işleyiş çok basit bir mantığa dayanıyor. Örneğin bir şehirde herhangi bir bakanlığın teşkilatı incelendiğinde; çoğunlukla aynı yukarıda söylediğimiz kontrol mekanizmaları karşımıza çıkar. İlçe müdürlüğü- Kaymakamlık-  il müdürlüğü ve hepsini kontrol eden vali yardımcıları ve vali. Valilik Makamında görev yapanlar, çoğunlukla doğal olarak Kamu Yönetimi mezunu kişilerdir. Bu kişilerin sağlık, eğitim, gümrük, maliye, meteoroloji, tarım gibi birçok değişik bilim dalının icra-i faaliyet ettikleri alanları doğru denetlemeleri ve son kararı vermeleri ne kadar doğrudur? Buna bir de partizanlıklar eklenip partili kişilere iş yaratma sorunu eklenince ister istemez hantallık veya Cumhurbaşkanı’nın deyimiyle obezlik baş gösteriyor. Oysa koordinatör bölge valiliği sistemi ile sorumluluk ve yetki paylaşımı, o ildeki en üst bakanlık yetkilisinde oluyor. Diyelim ki konu Sağlık İl Müdürlüğü ise bu konuda yetki de sorumluluk da il sağlık müdürünün oluyor. Çünkü sağlık konusu tıp eğitimi almış kişilerin bilgisi dahilindedir ve onu kamu yönetimi veya hukuk eğitimi almış bir kişi yönlendiremez ve denetleyemez.

Ayrıca 2019 yılında geçilecek Başkanlık Sisteminin işlemesi için direkt olarak Başkana bağlı Koordinatör Bölge Valiliği sistemi gerekmektedir. Başkan seçilmiştir ama o sisteme uygun alt kadroları oluşturulmazsa sistemin havada kalacağı bellidir.

Değişim şart ve kaçınılmazdır. Yüzyıllardır süren karmaşa, çok çabuk çözülebilir. Yeter ki niyet ve istek hasıl olsun!..

EŞEL MOBİL MAAŞLARA DA OLMALI!...EYLÜL ENFLASYONU NE DİYOR?YABANCI SERMAYE NEDEN ÖNEMLİ(II)YABANCI SERMAYE NEDEN ÖNEMLİ(I)SABİT KUR REJİMİ BUGÜN UYGULANABİLİR Mİ?(II)TÜRKİYE SABİT KUR REJİMİNE GEÇEBİLİR Mİ?(I)CARİ AÇIK BU AY DÜŞTÜBANKACILIK SEKTÖRÜNDE DURUM İYİDIŞ TİCARET DENGESİ ve TURİZM (II)DIŞ TİCARET DENGESİ ve TURİZM (I)Yazarın Tüm Yazıları
Yazarlar
Osman KARA
ZOR DOSTUM ZOR
Osman KARA
Mustafa GENÇ
ÖMER’İN ADALETİNİ SAĞLAYAN ŞAHİTLERİN ÖZELLİKLERİ
Mustafa GENÇ
Erdem EROL
GELİŞİM ŞART
Erdem EROL
Kadir GÜRKAN
Tepki Hamleleri Nasıl Olacak?...
Kadir GÜRKAN
Av. Dr. Cengizhan Hatipoğlu
Velayet Kararında Çocuğun Söz Hakkı Var Mı?
Av Dr Cengizhan Hatipoğlu
Metin ATLI
SAMSUNSPOR’A YAN BAKILMIYOR
Metin ATLI
Tevfik DEMİR
Muhteşemsin Samsunspor !
Tevfik DEMİR
Şenol Yücedağ
EŞEL MOBİL MAAŞLARA DA OLMALI!...
Şenol Yücedağ
Ceyhun DONBAY
YENDİKLERİMİZİ UNUTTUM, BENİM AKLIM SARIYER'DE
Ceyhun DONBAY
Mert Can Coşkuner
Konuşmalarınızı dinleyen yeni android zararlısı
Mert Can Coşkuner
Prof. Dr. Yücel TANYERİ
Kelle-Paça
Prof Dr Yücel TANYERİ
Cevdet YILMAZ
100.Yıl, Patrik ve Karadeniz’de Rum Köyleri (!)
Cevdet YILMAZ
Selçuk KAYA
Dile kolay, 6 galibiyet...
Selçuk KAYA
Salim YILDIZ
Korkunç seri
Salim YILDIZ
Selamet ATLI
VİCDANINIZ RAHATSA SIKINTI YOK
Selamet ATLI
Hasan Cem KESKİN
SEN İSTE YETER Kİ…
Hasan Cem KESKİN
Kürşad GÜNDOĞDU
TOPLUMA YÖN VERENLER
Kürşad GÜNDOĞDU
Ömer PAMUK
YAZARKEN...
Ömer PAMUK
Zati ÜRER
EĞİTİMDE BÜTÜNLEŞME YOLU
Zati ÜRER
Akın ÜNER
PATRİK'TEN TÜRKLER'E MİLLİYETÇİLİK DERSLERİ
Akın ÜNER
Fulya ZORLU
Çocuklarda Korku ve Kaygı
Fulya ZORLU
Gül TURAN
RİTA'  ya MEKTUPLAR 1
Gül TURAN
Ergin KAHVECİ
ÖĞRENDİ BİR KERE!
Ergin KAHVECİ
Yavuz BAYRAM
Vicdânî Bir Ölçü Olarak Sadâkat
Yavuz BAYRAM
Turgay SAAT
YÖK BİZİ DUYDU!
Turgay SAAT
Alpaslan ÇEPNİ
ÖĞRETMENLERDEN ÖNERİ İSTENİYORSA
Alpaslan ÇEPNİ
Şakir DEMİRCİ
TÜRKİYE”NİN FOTOĞRAF HAZİNESİ ARA GÜLER
Şakir DEMİRCİ
Ersin ERGE
KARAGÖZ FESTİVALİ YAPALIM DERKEN-1
Ersin ERGE
Nami Cem İYİGÜN
HEM ZAMANLARIN EN İYİSİ, HEM ZAMANLARIN EN KÖTÜSÜ
Nami Cem İYİGÜN
Kenan ERZURUMLU
Öfkeli bir "Merhaba" derken!
Kenan ERZURUMLU
Kenan ÖZTÜRK
Löseminin arka yüzü
Kenan ÖZTÜRK
Ayhan HAMLI
ASTSUBAYLIK ONURLU BİR MESLEKTİR…
Ayhan HAMLI
Hikmet KURADA
SİNOP’TAN YAZI-YORUM
Hikmet KURADA
Birol BİRCAN
  Bafra Tarımı üzerine…
Birol BİRCAN
Yetkin BULUT
ZİHNİYET DEĞİŞİKLİĞİ
Yetkin BULUT
İbrahim TELLİOĞLU
AMİSOS SAMSUN MU?
İbrahim TELLİOĞLU
Burhan UYAN
GELECEKTE VAR MIYIZ?
Burhan UYAN
M. Halistin KUKUL
EĞİTİMDE KALİTE
M Halistin KUKUL
Erdal AĞAR
Türkiye’nin Yeni Üniversitelere İhtiyacı Var mı?
Erdal AĞAR
Kerem GÜREL
Meşhuriyet Çağının Kayan Yıldızları
Kerem GÜREL
Uğur DEDE
12 EYLÜL
Uğur DEDE
Vehbi TEZCAN
Müzik sizi yalandan, sahtelikten kurtarır...
Vehbi TEZCAN
Serdar ÖLMEZ
BİR ÖMRÜ BİRLİKTE ARAYALIM!
Serdar ÖLMEZ
Osman ECEVİT
DÜNYA EĞEMENLİĞİ
Osman ECEVİT
Cevahir KUL
ARTIK GELECEĞE UMUTLA BAKMAK, O GELECEĞİ YAŞAMAK İSTİYORUM...
Cevahir KUL
Şerafettin Özışık
CEP HASTALIĞI
Şerafettin Özışık
Ahmet HAYVALI
DOSTLUK ÜZERİNE...
Ahmet HAYVALI
İlker Mutlu
HAYAT DAMARI
İlker Mutlu