YAZARLAR

DİĞER YAZILARI

Nami Cem İYİGÜN

SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK: ENERJİ DEPOLAMA VE ENERJİ İNTERNETİ

 

Değerli okurlar;

Geçen haftaki yazımın sonunda değindiğim ve bu hafta detaylandıracağımı söylediğim sürdürülebilirlik konusundan devam ediyorum. Yenilenebilir enerji kaynaklarının biri doğrudan, biri de dolaylı olmak üzere iki çeşit kullanım tarzı söz konusudur. Doğrudan kullanım, güneş enerjisinin su ve bölge ısıtmada, rüzgâr enerjisinin kara ve su araçlarını hareket ettirmede, jeotermal enerjinin sera ısıtma ve tarımsal ürün kurutmada yahut biyokütle enerjisinin etanol gibi alternatif yakıtlar üretmede kullanılması gibi işlemleri ifade ederken, tüm yenilenebilir kaynaklar için esas önemli olan dolaylı kullanım ise elektrik üretim sürecindeki kullanımı belirtmektedir. Yenilenebilir enerjilerle hiç sera gazı salınımı yapmadan elektrik üretebilir ve teorik olarak bugün fosil yakıtlarla yaptığımız her işi elektrikle de yapabiliriz. Arabalarımız petrol yerine elektrik şarjlı aküler ile de hareket edebilir, fabrika ve santrallerimiz kömür yerine elektrik ile de çalışabilir, binalarımız doğalgaz yerine elektrik ile de ısıtılabilir. Günümüzde otomotiv sektörü başta olmak üzere pek çok endüstride başı çeken inovasyonların, ürünleri elektrikli hale getiren inovasyonlar oluşu tesadüf değildir. Keza kablosuz elektrik gibi yakın geleceğe dair kimi teknolojik vizyonların altında yatan itici etken de aynıdır. Yenilenebilir enerji çağı, sadece etrafımızı güneş panelleri ve rüzgâr türbinlerinin sardığı bir çağ değil, aynı zamanda hemen her alanda birincil kaynak olarak elektriğin kullandığı bir çağ olacaktır.   

Yenilenebilir enerjilere ilişkin belki de en çok üzerinde durulan sorun, sürdürülebilirlik sorunudur. Bütün enerji ihtiyacını güneş ve rüzgâr enerjilerinden üretilen elektriğe endeksleyip sonra da rüzgâr esmediğinde yahut güneş ışınları yeterince parlamadığında ne yapacağını kara kara düşünmeyi kimse istemez. Dolayısıyla yenilenebilir enerjilerin yaygın şekilde kullanılabilmesi için, her şeyden önce rüzgâr esmese ve güneş yeterince parlamasa bile sorun yaşatmayacak bir sistemin yaratılması şarttır. Bunun için ilk akla gelen çözümler, birtakım suni mekanizmalar ile depolama teknolojileri tasarlamaktır ki, zaten şimdiden suni rüzgâr üretme projelerine ve güneş enerjisi depolama teknolojilerine dev yatırımlar yapılmaktadır. Çölün ortasında rüzgar estirmek için çok yüksek kuleler inşa edip basınç farkından rüzgar elde etmeyi hedefleyen projeler hayata geçirilmeye başlamıştır.  Ayrıca solar sistemler sayesinde güneş enerjisini depolayıp gece ve gündüz elektrik ihtiyacını bu yolla karşılamanın mümkün olduğu gösterilmekte, elektrokimyasal depolama, pil depolama, sıvı bataryalar, volanlar, kondansatörler ve benzeri birçok teknik çözüm üzerinde çalışılmaktadır. Hatta dünya genelinde sadece bu konularla ilgili çalışan bir yığın şirket kurulmuş ve büyük bir sektör oluşmuş durumdadır.

Yenilenebilir enerjiler çağına geçişte bir diğer olmazsa olmaz ihtiyaç, rüzgarsızlık veya güneşsizlik sorunu yaşamayan, bol bol rüzgara ve güneş ışınlarına sahip olan bölgelerden diğer bölgelere enerji transferinin mümkün olduğunca düşük maliyetlerle ve kolay biçimde gerçekleştirilebilmesidir. Yenilenebilir enerji kaynaklarının hiçbiri fosil kaynaklar gibi sınırlı stoklara sahip olmamakla beraber, hepsi de tıpkı fosil kaynaklar gibi homojen olmayan bir şekilde dağılım gösterirler. Güneş, dünyanın bir bölgesine cömertçe ışınlarını yayarken, bir diğer bölgesine nadiren yüzünü gösterir. Rüzgar bazı bölgelerde fazlaca eser, bazı bölgelerde hemen hiç esmez. Benzer şekilde jeotermal enerjiden yeterince yararlanmak için İzlanda gibi volkanik hareketlilik yönünden zengin bir ülke; biyokütleden enerji üretmek içinse Brezilya gibi orman bakımından bereketli bir ülke daha şanslı konumdadır. İşte bu sorunu aşmak için depolama teknolojilerinin yanı sıra bir tür enerji interneti altyapısı üzerinde çalışılmaktadır. Nesnelerin interneti konseptinin en önemli ayaklarından birini teşkil eden akıllı enerji şebekesi, tüm enerji tedarik ağlarını sensörlerle donatarak kendi enerjisini üreten devletler, kentler, şirketler ve milyonlarca insanın fazladan üretimlerini ve farklı yenilenebilir kaynaklardan elde edilen enerjiyi karşılıklı paylaşabilmeleri için bir bilgi-enerji ağına nakletmelerine imkan verilmesi düşüncesini ifade etmektedir. Bu tasarı tam olarak hayata geçirildiğinde herkesin, her binanın ve her işletmenin küçük miktarda enerji ürettiği ve üretilen küçük miktarda enerjinin akıllı şebekeler aracılığıyla paylaşıldığı bir sistemle ülke içi optimizasyon sağlanırken, aynı sistemin küresel ölçekli bir versiyonu ile de uluslararası optimizasyon sağlanabilecektir.

Nihayetinde akıllı kent altyapıları ve yapay zekâ algoritmaları ile bütünleşecek olan enerji üretim ve tüketim sistemlerimiz, bugün hayal bile edilemeyecek ölçüde mantıklı ve tasarruflu bir enerji kullanım tarzını da mümkün kılacaktır. Sadece yakınına bir insan veya araç yaklaştığında yanan ve uzaklaştığında tekrar sönen sokak lambaları, kolektif olarak kullanılan elektrikli araçlar, tek şarjla haftalarca çalışabilen elektronik cihazlar ve günümüzde üzerinde durulan daha birçok teknolojik fikir sayesinde sürdürülebilirlik meselesinde önemli yollar katedilecektir. Enerji kaynaklarının türlü sorunları ve sınırları olabilir. Ama fikirlerin sınırı yoktur ve bu gezegendeki esas kaynağımız da zaten odur. Bir sonraki hafta biraz Türkiye’nin fosil yakıtlar, nükleer enerji ve yenilenebilir kaynaklarla ilgili politikalarından ve gelecek potansiyellerinden konuşalım istiyorum. Mutlu yıllar… 

 

İSTİHDAMDA BÜYÜK DÖNÜŞÜMİŞLERİN SONUİNSAN - TEKNOLOJİ - İŞUFAK BİR ESGEZEGENİ SERİNLETMEK-3 VE SONGEZEGENİ SERİNLETMEK - 2GEZEGENİ SERİNLETMEK - 1TÜRKİYE’NİN ENERJİ GELECEĞİSÜRDÜRÜLEBİLİRLİK: ENERJİ DEPOLAMA VE ENERJİ İNTERNETİ"ÇEVRE DOSTU" DEĞİL, SADECE "KARBONSUZ"Yazarın Tüm Yazıları
Yazarlar
Osman KARA
AH ŞU İCATLAR
Osman KARA
Erdem EROL
TEKİN'İN KRİZ YÖNETİMİ
Erdem EROL
Mustafa GENÇ
HANGİ PARTİ OY İSTEYEBİLİR?
Mustafa GENÇ
Prof. Dr. Yücel TANYERİ
ÖKSÜRÜK
Prof Dr Yücel TANYERİ
Ayhan HAMLI
"AĞLAMAYIN, ŞEHİT AİLESİYİZ BİZ, AĞLAMAYIN, BAŞIMIZ DİK"
Ayhan HAMLI
Şakir DEMİRCİ
LİSTELERDE KADININ ADI YOK
Şakir DEMİRCİ
Yavuz BAYRAM
TÜRKÇENİN YÜZSÜZLERİ!..
Yavuz BAYRAM
Ersin ERGE
YEREL YÖNETİM AKTÖRÜ DERKEN
Ersin ERGE
Ender GÜR
SORUMLULUK
Ender GÜR
Nami Cem İYİGÜN
İSTİHDAMDA BÜYÜK DÖNÜŞÜM
Nami Cem İYİGÜN
Kenan ÖZTÜRK
Merhametli Yürekler
Kenan ÖZTÜRK
Cevdet YILMAZ
Samsun'da Her Okula Bir Samsun Kitaplığı
Cevdet YILMAZ
Hikmet KURADA
Evlilikte Başarı Yalnız Aranan Kişiyi  Bulmakta Değil…
Hikmet KURADA
Naci ALTUNCU
BELEDİYE MECLİSİ?
Naci ALTUNCU
Birol BİRCAN
Slogan her şeydir…
Birol BİRCAN
Doç. Dr. Yetkin BULUT
YAPAY ZEKÂDA SON NOKTA
Doç Dr Yetkin BULUT
Memduh ERKİN
YENİLİKLER      
Memduh ERKİN
Metin ATLI
İSMET HOCA DOĞRU YOLDA
Metin ATLI
Ergin KAHVECİ
TANZİM Mİ? SATIŞ MI?
Ergin KAHVECİ
Burhan UYAN
GELECEKTE VAR MIYIZ?
Burhan UYAN
Mehmet ÖZ
OZAN ARİF’E RAHMET
Mehmet ÖZ
Embiya SANCAK
GÜLSAN VE ADAYLAR
Embiya SANCAK
Alpaslan ÇEPNİ
İŞSİZLİK
Alpaslan ÇEPNİ
Kadir GÜRKAN
BDI
Kadir GÜRKAN
Kürşad GÜNDOĞDU
İTİBAR SONADIR
Kürşad GÜNDOĞDU
Av. Dr. Cengizhan HATİPOĞLU
DÜNYADA SAADETİ YAŞAYANLAR
Av Dr Cengizhan HATİPOĞLU
Kenan ERZURUMLU
Yeni nesil ülkücülere açık eleştiri…
Kenan ERZURUMLU
Ahmet HAYVALI
BAĞIMSIZ DENETİME TABİ OLMANIN KRİTERLERİ...
Ahmet HAYVALI
Salim YILDIZ
Bizi bu hallere düşürenler utansın
Salim YILDIZ
Selçuk KAYA
Taşdemir'in akıl oyunları...
Selçuk KAYA
Ömer PAMUK
FARKINDALIK YARATMAK...
Ömer PAMUK
Akın ÜNER
OZAN ARİF'İ ANLAMAK...
Akın ÜNER
Cesur CEYLAN
SEVMEK ve SEVİLMEK
Cesur CEYLAN
Fulya ZORLU
3-6 Yaş Arası İtiraz Problemi
Fulya ZORLU
Gül TURAN
BENİM OYUM  ZİHNİ  ŞAHİN' E...
Gül TURAN
Hasan Cem KESKİN
ASLA YALNIZ YÜRÜMEYECEKSİN
Hasan Cem KESKİN
İlker Mutlu
İki oyuna gittim
İlker Mutlu
M. Halistin KUKUL
MUSTAFA CEMİLOĞLU’NDAN ABDUREHİM HEYİT'E
M Halistin KUKUL
İbrahim TELLİOĞLU
AVRUPA'DAKİ TÜRK ALEYHTARLIĞININ TARİHİ ARKA PLANI
İbrahim TELLİOĞLU
Mustafa ÖZBALCI
DİL, DİLLER VE DİLİMİZ    
Mustafa ÖZBALCI
Murat Sandıkçı
İNSAN YENİLİNCE TÜKENMEZ, PES EDİNCE TÜKENİR...
Murat Sandıkçı
Turgay SAAT
MADALYALAR SAMSUN'A
Turgay SAAT
Dr. E. Kurmay İbrahim YILDIRIM
ADANA MUTABAKATI NEDEN GÜNDEME GETİRİLDİ
Dr E Kurmay İbrahim YILDIRIM
Erdal AĞAR
İçimizdeki Şiddet
Erdal AĞAR
Ceyhun DONBAY
FUTBOL ŞEHRİ SAMSUN, TESİS FAKİRİ!
Ceyhun DONBAY
Kenan KAYIKÇI
ÇOCUKLARDA KUVVET GELİŞİMİ
Kenan KAYIKÇI
Selamet ATLI
KARARLAR ve HAMLELER KADERİMİZİ BELİRLER...
Selamet ATLI
Tevfik DEMİR
ALKIŞLAR LİDERE
Tevfik DEMİR
Şenol Yücedağ
EKONOMİK GERİ DÖNÜŞÜM 3
Şenol Yücedağ
Bahadır BAŞ
ARABULUCULUK, MALİ MÜŞAVİRLER OLMADAN BAŞARILI BİR ŞEKİLDE HAYATA GEÇEMEZ...
Bahadır BAŞ