Teknolojinin hayatımıza girmesiyle birlikte çocukların ekran karşısında geçirdiği süre, ailelerin en çok merak ettiği konulardan biri haline geldi. Tablet, telefon ve bilgisayar kullanımının çocuklar üzerindeki etkileri üzerine yapılan araştırmalar, hem zihinsel gelişim hem de fiziksel sağlık açısından kritik sınırlar olduğunu gösteriyor.
Uzmanlar Ne Diyor?
Pediatristler ve çocuk gelişimi uzmanları, ekran süresinin yaşa göre sınırlandırılması gerektiğini belirtiyor. Örneğin:
- 0-2 yaş: Ekran kullanımından tamamen kaçınılması öneriliyor. Bu dönemde çocukların dünyayı dokunarak ve gözlemleyerek keşfetmeleri gerekiyor.
- 3-5 yaş: Günde maksimum 1 saat ekran süresi öneriliyor. Bu süre, eğitici ve etkileşimli içeriklerle sınırlı tutulmalı.
- 6 yaş ve üzeri: Günlük ekran süresi 2 saat civarında sınırlandırılmalı. Ders dışı aktivitelerde ekran bağımlılığı riski azaltılmalı.
Bu sınırlar, sadece fiziksel sağlık için değil, aynı zamanda sosyal beceri ve dikkat gelişimi için de kritik önem taşıyor.
Ekran Süresinin Zararları
Uzun süreli ekran kullanımı, çocuklarda şu sorunlara yol açabilir:
- Uyku düzensizliği ve göz yorgunluğu
- Sosyal iletişim becerilerinde gerileme
- Obezite ve hareketsiz yaşam riskinin artması
- Dikkat eksikliği ve öğrenme problemleri
Özellikle gece saatlerinde ekran ışığına maruz kalmak, melatonin hormonunu etkileyerek uyku kalitesini düşürüyor. Bu yüzden uzmanlar, yatmadan en az 1 saat önce ekran kullanımını kesmeyi öneriyor.
Ekran Süresini Sınırlandırmanın Yolları
Çocuklarda ekran süresini kontrol altına almak için aileler şu yöntemleri uygulayabilir:
- Planlı Kullanım: Ekran süresi için günlük ve haftalık bir program hazırlayın.
- Alternatif Aktiviteler: Kitap okuma, açık hava oyunları, el sanatları gibi ekran dışı etkinlikleri teşvik edin.
- Birlikte İzleme: Çocuğun ekran başında ne yaptığını takip edin ve eğitici içeriklere yönlendirin.
- Rol Model Olma: Ebeveynlerin de ekran kullanımını sınırlandırması, çocuklar için güçlü bir örnek oluşturur.