Türkiye'de mevcut takvim değişmezse Cumhurbaşkanlığı ve milletvekili seçimleri 2028 yılında yapılacak. Olağan seçim tarihi ise 7 Mayıs 2028 Pazar günü. Ancak TBMM'nin seçimlerin yenilenmesi kararı alması halinde sandık bu tarihten daha önce kurulabilecek ve bu karar Erdoğan'ın yeniden adaylığı açısından da önem taşıyacak.
Cumhurbaşkanlığı seçimi hangi yıl?
Türkiye'de bir sonraki Cumhurbaşkanlığı seçiminin olağan takvime göre 2028 yılında yapılması gerekiyor.
Son Cumhurbaşkanlığı ve milletvekili genel seçimlerinin ilk turu 14 Mayıs 2023'te gerçekleştirildi. Cumhurbaşkanının ve TBMM'nin görev süresinin beş yıl olması nedeniyle bir sonraki genel seçimin olağan tarihi 7 Mayıs 2028 olarak hesaplanıyor.
Bu nedenle yeni bir seçim kararı alınmadığı sürece Türkiye 2028 yılında yeniden Cumhurbaşkanı ve milletvekillerini belirlemek için sandığa gidecek.
Erken seçim olacak mı?
Şu anda alınmış bir erken seçim veya seçimlerin yenilenmesi kararı bulunmuyor. Dolayısıyla seçimlerin 7 Mayıs 2028'den önce yapılacağı kesinleşmiş değil.
Ancak son dönemde seçim tarihinin birkaç hafta öne çekilmesi ihtimali siyaset gündeminde sık sık konuşuluyor. Tartışmanın temelinde yalnızca seçim tarihi değil, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın yeniden adaylığının nasıl mümkün olabileceği de bulunuyor.
MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli de 6 Ekim'deki grup toplantısında bu konuya değinerek TBMM'nin seçimlerin yenilenmesi yönünde karar almasını istedi.
Bahçeli, seçimlerin yine 2028 yılında gerçekleştirilmesini savundu.
Bahçeli seçim tarihi için ne dedi?
MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, partisinin TBMM'deki yeni yasama yılının ilk grup toplantısında Cumhurbaşkanlığı seçimi ve Erdoğan'ın adaylığı hakkında açıklamalarda bulundu.
Bahçeli, seçimlerin 2028 yılında yapılması gerektiğini belirtirken Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın bir kez daha aday olmasını istedi. Bunun için TBMM'de seçimlerin yenilenmesi yönünde karar alınması gerektiğini söyledi.
Bahçeli'nin açıklamasında belirli bir seçim günü yer almadı. MHP liderinin verdiği tarih 2028 yılı oldu.
Erdoğan yeniden aday olabilir mi?
Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın yeniden adaylığı açısından Anayasa'nın 101 ve 116. maddeleri önem taşıyor.
Anayasa'nın 101. maddesinde Cumhurbaşkanının görev süresinin beş yıl olduğu ve bir kişinin en fazla iki kez Cumhurbaşkanı seçilebileceği hükmü bulunuyor.
Ancak Anayasa'nın 116. maddesinde bunun için özel bir durum düzenleniyor. Buna göre Cumhurbaşkanının ikinci döneminde TBMM tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilirse Cumhurbaşkanı bir kez daha aday olabiliyor.
Bahçeli'nin açıklamasında işaret ettiği yöntem de bu hükme dayanıyor. TBMM seçimlerin yenilenmesine karar verirse Erdoğan'ın bir kez daha aday olması için anayasal zemin oluşacak.
Seçimlerin yenilenmesi için kaç milletvekili gerekiyor?
TBMM'nin seçimlerin yenilenmesine karar verebilmesi için Meclis üye tam sayısının beşte üçünün oyu gerekiyor.
TBMM'de toplam 600 milletvekili bulunduğu için seçimlerin yenilenmesi kararının alınabilmesi için en az 360 milletvekilinin destek vermesi gerekiyor.
Kararın Meclis tarafından alınması burada özellikle önem taşıyor. Çünkü Anayasa'nın 116. maddesindeki bir kez daha aday olabilme hükmü, Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi durumunu düzenliyor.
Seçimler 16 Nisan 2028'de mi yapılacak?
Son dönemde Cumhurbaşkanlığı seçimi için 16 Nisan 2028 tarihi de gündeme geliyor. Ancak bu tarih kesinleşmiş veya resmen ilan edilmiş bir seçim tarihi değil.
16 Nisan 2028 tarihini daha önce Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Mehmet Uçum gündeme getirdi. Uçum, olağan seçim tarihinin 7 Mayıs 2028 olduğunu belirtirken seçimlerin TBMM kararıyla yaklaşık üç hafta öne çekilerek 16 Nisan'da yapılabileceğini ifade etti.
Uçum, 16 Nisan tarihinin kendi önerisi olduğunu ve nihai kararın TBMM'ye ait bulunduğunu da belirtmişti.
Bahçeli'nin 6 Ekim'deki son açıklamasında ise 16 Nisan tarihi doğrudan telaffuz edilmedi. Bahçeli seçimlerin 2028 yılında yapılmasını ve Meclis'in seçimlerin yenilenmesine karar vermesini istedi.
Normal seçim tarihi ne zaman?
Mevcut durumda seçim takvimi açısından tablo şöyle:
Olağan seçim yılı: 2028
Olağan seçim tarihi: 7 Mayıs 2028
16 Nisan 2028: Gündeme getirilen ancak kesinleşmeyen tarih
Erken seçim kararı: Henüz yok
Erdoğan'ın yeniden adaylığı: TBMM'nin seçimleri yenileme kararı alması halinde Anayasa'nın 116. maddesindeki hüküm devreye girebilir.
Önümüzdeki süreçte en önemli başlık, TBMM'de seçimlerin yenilenmesine ilişkin bir kararın gündeme gelip gelmeyeceği olacak. Böyle bir karar alınmadığı sürece mevcut olağan takvim geçerliliğini koruyacak ve seçimler 2028 yılında yapılacak.