İzmir ilinin eski adı nedir? sorusunun en bilinen yanıtı Smyrna. Antik kaynaklarda kullanılan bu ad, bugünkü İzmir adının tarihsel geçmişinin en önemli parçalarından biri.
Ancak Smyrna'nın kökeni hakkında internette yer alan her açıklama aynı ölçüde kesin değil.
İzmir'in Eski Adı Smyrna mı?
Evet.
İzmir, Antik Çağ kaynaklarında Smyrna adıyla anılıyor.
Eski Smyrna olarak adlandırılan ilk önemli yerleşim günümüzde Bayraklı'daki höyük çevresinde bulunuyor.
Daha sonraki dönemde kent Kadifekale'nin antik adı olan Pagos çevresine taşındı ve yeni Smyrna burada gelişti.
Smyrna Adı Nereden Geliyor?
Smyrna kelimesinin kökeni konusunda çeşitli görüşler bulunuyor.
İzmir'in resmî tanıtım kaynaklarında kentin adını bir Amazon kraliçesi Smyrna'dan aldığına ilişkin anlatıya yer veriliyor. Ancak bu, antik çağlara dayanan bir efsane olarak aktarılıyor.
Bu nedenle “Smyrna kesin olarak Hititçe bir sözcüktür” veya “kesin anlamı Ana Tanrıça Kaynağı'dır” şeklinde hüküm vermek doğru değil.
Eski Smyrna Nerede?
Eski Smyrna yerleşimi bugünkü Bayraklı Höyüğü çevresinde.
Bölgedeki arkeolojik çalışmalar, burada antik yerleşimin izlerini ortaya çıkarıyor.
Kentin Hellenistik dönemde Pagos yani bugünkü Kadifekale çevresine taşınmasıyla Smyrna'nın yeni kent merkezi gelişmeye başladı.
Smyrna Nasıl İzmir Oldu?
Smyrna adı farklı dillerde ve dönemlerde çeşitli telaffuzlarla kullanıldı.
Türk hâkimiyeti döneminde şehrin adı zamanla İzmir biçiminde yerleşti.
Bu dönüşümü yalnızca bir harfin değişmesi veya Cumhuriyet döneminde yapılan resmî ad değişikliği şeklinde anlatmak doğru değil. Adın bugünkü biçimine ulaşması yüzyıllara yayılan dil ve kullanım değişiminin sonucu.
İzmir Cumhuriyet'te mi Bu Adı Aldı?
Hayır.
İzmir adı Cumhuriyet'ten çok önce Türkçe kaynaklarda kullanılıyordu.
Dolayısıyla şehrin eski adı Smyrna olmakla birlikte “1923'te Smyrna'nın adı İzmir olarak değiştirildi” şeklindeki anlatım tarihsel süreci doğru yansıtmıyor.