Göğüs Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Alper Fındıkçıoğlu, sigaranın akciğerler üzerindeki yıkıcı etkilerine dikkat çekerek, hem bireysel hem de toplumsal düzeyde farkındalığın artırılması gerektiğini vurguladı. Dünya genelinde önlenebilir hastalık ve ölümlerin en önemli nedenlerinden biri olan sigara kullanımı, özellikle solunum sistemi üzerinde geri dönüşü zor hasarlara yol açıyor.
Sigara dumanı içerisinde bulunan 7.000’den fazla kimyasal madde, akciğer dokusunu doğrudan etkileyerek zamanla fonksiyon kaybına neden oluyor. Bu maddelerin yüzlercesi toksik, onlarcası ise kanser yapıcı özellik taşıyor. Prof. Dr. Fındıkçıoğlu, sigaranın sadece içen kişiyi değil, pasif içiciler aracılığıyla çevresindeki bireyleri de ciddi risk altına soktuğunu belirtiyor.
Akciğerlerde geri dönüşü zor hasar bırakıyor
Sigara kullanımı, akciğerlerdeki hava kesecikleri olan alveollerin yapısını bozarak oksijen alışverişini zorlaştırıyor. Bu durum zamanla nefes darlığı, kronik öksürük ve balgam gibi şikâyetlere yol açıyor. Uzun süreli kullanımda ise kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) gelişme riski önemli ölçüde artıyor.
Prof. Dr. Alper Fındıkçıoğlu, “Sigara içen bireylerde akciğer kapasitesi giderek azalır. Hastalar başlangıçta fark etmese de yıllar içinde merdiven çıkarken zorlanma, günlük aktivitelerde nefes darlığı gibi belirtiler ortaya çıkar. Bu durum ilerlediğinde yaşam kalitesi ciddi şekilde düşer” ifadelerini kullandı.
Akciğer kanseri riskini kat kat artırıyor
Sigaranın en ciddi sonuçlarından biri de akciğer kanseri. Tüm akciğer kanseri vakalarının yaklaşık %85-90’ının sigara ile ilişkili olduğu biliniyor. Sigara dumanındaki kanserojen maddeler, hücre DNA’sına zarar vererek kontrolsüz hücre çoğalmasına yol açıyor.
Prof. Dr. Fındıkçıoğlu, “Akciğer kanseri çoğu zaman erken evrede belirti vermez. Bu nedenle sigara içen bireylerin düzenli kontrollerini ihmal etmemesi hayati önem taşır. Erken teşhis, tedavi başarısını önemli ölçüde artırır” dedi.
Bağışıklık sistemini zayıflatıyor
Sigara, sadece akciğerleri değil, vücudun genel savunma mekanizmasını da olumsuz etkiliyor. Bağışıklık sisteminin zayıflamasıyla birlikte enfeksiyonlara yakalanma riski artıyor. Özellikle zatürre (pnömoni) ve bronşit gibi solunum yolu enfeksiyonları sigara içen bireylerde daha sık ve daha ağır seyrediyor.
Ayrıca sigara, akciğerlerin kendini temizleme mekanizmasını bozarak zararlı partiküllerin birikmesine neden oluyor. Bu durum, akciğer dokusunda kronik iltihaplanmayı tetikliyor.
Pasif içicilik de büyük tehlike
Sigara dumanına maruz kalan kişiler, yani pasif içiciler de en az sigara içenler kadar risk altında. Özellikle çocuklar, yaşlılar ve kronik hastalığı olan bireyler pasif içicilikten daha fazla etkileniyor.
Prof. Dr. Fındıkçıoğlu, “Kapalı ortamlarda sigara içilmesi, çevredeki herkes için ciddi sağlık riski oluşturur. Çocuklarda akciğer gelişimi olumsuz etkilenir, astım ve solunum yolu hastalıkları daha sık görülür” şeklinde konuştu.
Sigarayı bırakmak mümkün ve etkili
Sigaranın zararları ne kadar büyük olsa da bırakmanın faydaları da bir o kadar hızlı başlıyor. Sigarayı bıraktıktan sadece 24 saat sonra vücutta olumlu değişiklikler gözlemlenmeye başlıyor. Zamanla akciğer fonksiyonları iyileşiyor ve hastalık riski azalıyor.
Prof. Dr. Alper Fındıkçıoğlu, “Sigara bırakmak zor olabilir ancak imkânsız değildir. Günümüzde nikotin replasman tedavileri, ilaçlar ve davranışsal destek programları ile başarı oranı oldukça yüksektir. Önemli olan kararlı olmak ve profesyonel destek almaktır” dedi.
Toplumsal farkındalık şart
Sigara ile mücadelede bireysel çabaların yanı sıra toplumsal bilinçlenmenin de büyük önem taşıdığını vurgulayan Prof. Dr. Fındıkçıoğlu, özellikle gençlerin sigaraya başlamasının önlenmesi gerektiğini belirtti.
“Sigara kullanımı çoğu zaman genç yaşlarda başlıyor. Bu nedenle eğitim, bilinçlendirme kampanyaları ve aile desteği büyük rol oynar. Sağlıklı bir toplum için sigarasız bir yaşam tarzını teşvik etmeliyiz” ifadelerini kullandı.