Şırnak ilinin neyi meşhur sorusuna yalnızca tek bir yemek veya tarihi yapı üzerinden cevap vermek güç. Şehrin mutfağında et, bulgur, pirinç ve yörede yetişen otlar öne çıkarken Cizre başta olmak üzere il genelinde önemli tarihi yapılar bulunuyor.
Şırnak'ın Meşhur Yemekleri
Şırnak Valiliğinin geleneksel yemekler listesinde perde pilavı, hekeheşandi, kipe, kutlık, meyre, serbıdev, şımşıpe, suryaz ve bırınzer gibi yöresel yemekler bulunuyor.
Öne çıkan lezzetlerden bazıları şöyle:
- Perde pilavı: Tavuk eti, pirinç, badem ve baharatların hamurla kaplanarak pişirilmesiyle hazırlanıyor.
- Kutlık: Bulgur ve yarmadan hazırlanan dış kısmın içine kıymalı harç konuluyor.
- Şımşıpe: Patlıcan, kabak, domates, soğan ve yaprakların kıymalı-pirinçli harçla doldurulduğu yöresel dolma.
- Serbıdev: Yarma, kurut suyu, yağ ve kavurmayla hazırlanıyor.
- Kipe: Temizlenmiş koyun bağırsağının kıyma ve pirinçle doldurulmasıyla yapılan yöresel yemek.
- Bırınzer: Pirinç ve şerbet kullanılarak hazırlanan tatlı türlerinden biri.
Eski metinde geçen “küpet”, Şırnak Valiliği ve İl Kültür ve Turizm Müdürlüğünün güncel geleneksel yemek listesinde yer almıyor. Bu nedenle kentin “en meşhur yemeği küpettir” şeklinde kesin bir ifade kullanmak doğru görünmüyor.
Cudi Dağı
Şırnak'ın en çok bilinen doğal ve kültürel simgelerinden biri Cudi Dağı. İslam geleneğinde Nuh Tufanı anlatısıyla ilişkilendirilen dağ, aynı zamanda doğa yürüyüşü ve dağ turizmi açısından öne çıkarılıyor.
Cizre Ulu Camii
Cizre'nin önemli tarihi yapılarından Ulu Cami, farklı dönemlerde yapılan ekleme ve onarımlarla günümüze ulaşmış durumda. Caminin özellikle Selçuklu döneminden kalan süslemeleri ve ejder motifli tarihi kapı tokmakları dikkat çekiyor.
Kırmızı Medrese ve Nuh Peygamber Türbesi
Cizre'deki Kırmızı Medrese, kentin tarihsel dokusunun başlıca parçalarından. Cizre'de ayrıca Nuh Peygamber Türbesi, Abdaliye Medresesi ve Mem û Zin Türbesi gibi inanç ve kültür turizmi açısından öne çıkan yapılar bulunuyor.
Faraşin Yaylası
Beytüşşebap'taki Faraşin Yaylası, Şırnak'ın doğa turizmi noktalarından biri. Yürüyüş, yayla turizmi ve flora gözlemi açısından değerlendirilen bölge özellikle ilkbahar ve yaz döneminde dikkat çekiyor.
Eski metinde Şırnak'ın turistik yerleri arasında gösterilen Hasankeyf ise Şırnak'ta değil, Batman sınırları içerisinde bulunuyor.