Soma, Mecidiyeköy ve Ermenek te yüzlerce can alan iş cinayetlerinin
önlenmesine yönelik katı kuralları içeren yasal düzenleme, yakında
hayata geçirilecek.
Kitlesel olduğundan ötürü kamuoyunun yakından tanık olduğu iş
kazalarına karşı hükümet kanadında radikal adımların atılması yönünde
fikir birliği oluştu.
Bu konuda öncelikli olarak idari para cezaları artırılacak. Her
işyerine iş güvenliği uzmanı bulundurulması için yaptırımlar
ağırlaştırılacak.
İş güvenliği uzmanı görevlendirmeyen işverene halen 5 bin 601 lira
para cezası uygulanıyor.
Maden ocağı da süpermarket de iş güvenliği uzmanı görevlendirmezse, her
ikisine de 5 bin 601 lira para cezası kesiliyor.
Yapılacak düzenleme ile çok tehlikeli kategoride yer alan işyerlerine
daha çok para cezası uygulanacak.
Maden ocağında iş güvenliği uzmanı bulunmaması durumunda işverene
uygulanacak para cezası iki katı olarak uygulanacak.
Yani çalıştırdığı maden ocağında iş güvenliği uzmanı görevlendirmeyen
işverene 11 bin 202 lira ceza kesilecek.
Süpermarket gibi az tehlikeli işyerlerine yine 5 bin 601 lira ceza
uygulaması sürecek,
İdari para cezalarındaki artış işyerinde çalışan sayısı ve
kategorisine göre farklı olacak.
1-9 arasında çalışanı bulunan az tehlikeli işyerlerinde idari para
cezasında artış olmazken, 50 den fazla işçi çalışan işyerlerine
uygulanan para cezasında yüzde 200 e varan artış olabilecek.
Önümüzdeki günlerde TBMM nin gündemine gelmesi beklenen yasal
düzenlemeye göre, madenlerden sonra en fazla can kayıplarının olduğu
inşaatlar için de ağır yaptırımlar düşünülüyor.
Eğer bir inşaatta ölümlü bir iş kazası meydana gelmişse, bu müteahhit
belirli süre kamu ihalelerinden men edilecek.
1 Ocak 2012 de yürürlüğe giren İş Sağlığı ve İş Güvenliği Yasası na
göre tüm işyerlerinde iş güvenliği uzmanı ile işyeri hekimi
görevlendirilmesi zorunlu olmasına karşın, hala çoğu işyerinde bu
görevlendirmeler yapılmadı.
Apartmanlar, marketler, terzi gibi hem az tehlikeli olup, hem de
50 den az çalışanı olan işyerlerinde iş güvenliği uzmanı görevlendirme
zorunluluğu şu an yok.
Bu işyerleri 1 Temmuz 2016 dan itibaren iş güvenliği uzmanı bulundurmak zorunda.
Yasaya rağmen işverenler iş güvenliği uzmanı istihdam etmekten kaçınıyor.
İş güvenliği uzmanı bulunması gereken 650 bin işyerinden sadece 180
bininde bu görevlendirme yapıldı.
İşyerlerinde görevlendirilecek iş güvenliği uzmanı sayısının ve
çalışma süresinin artırılması da düzenlemede yer alması bekleniyor.
İş cinayetlerinin ve ölen emekçilerin artması üzerine CHP de yasal bir
hazırlık içinde.
Türk-İş, Hak-İş, DİSK, TBB (TürkTabipleri Birliği),TMMOB (Türk Mimar
ve Mühendis Odaları Birliği) temsilcilerinin görüşleri de alınarak
hazırlanan 10 maddelik Acil Paket te madenlerde taşeron sisteminin
hemen kaldırılması isteniyor.
Acil Paket te, maden işyerlerinde rödövans (kiralama) sisteminin
kaldırılması, yer altı madenciliğinde denetimin bağımsız organlar
tarafından yapılması, yeraltında çalışanlar için mutlaka yaşam odaları
sistemine geçilmesi, işçilerin öncelikli olarak maden ocaklarında
eğitilmesi, havza madenciliği sistemine geçilmesi, madenlerde işçi
sağlığı ve güvenliğine ilişkin 176 sayılı ILO sözleşmesinin TBMM den
hemen geçirilmesi talep edildi.
Hem hükümet, hem de CHP nin bu yönde yasal bir hazırlık içinde
bulunmaları, çok geç olmakla birlikte olumlu bir adım.
Keşke bu düzenlemeler çok önceden hayata geçirilseydi de o kadar
emekçi ölmeseydi.
CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu nun da belirttiği gibi, ölen
işçilerin sağı, solu yok.
Sırf ekmek parası uğruna yerin yüzlerce metre altında, inşaatlarda
onlarca metre yükseklikte çalışan emekçilerin güvenliğinin sağlanması,
iş cinayetlerinin durdurulması için toplumsal seferberlik şart.