YAZARLAR

DİĞER YAZILARI

Kerem GÜREL

Tüketiyorum O Halde Varım

Fransız düşünür ve sosyolog Jean Baudrillard, kült eseri Tüketim Toplumu’nda“bolluk içindeki insanlar artık,  tüm zamanlarda olduğu gibi başka insanlar tarafından değil daha çok NESNELER tarafından kuşatılmış durumda”  diyerek, özellikle 20.yüzyılın ikinci yarısıyla beraber tüm dünyada görülen refah artışının insan yaşamına etkisine dikkat çekmek istiyordu.

                Evet, insanoğlu Dünya üzerinde var olduğu günden beri en bol ve refah dönemini yaşıyor. Doğanın canını okumamız bir yana, teknolojinin de desteğiyle artık daha fazla üretiyor daha fazla tüketiyoruz. Sanayi Devriminin ilk yılları“üretim” odaklı olmasına nazaran bugün hemen her şeyin“tüketim” üzerine temellenmiş görünüyor. Küresel şirketlerden mahalle bakkalına kadar hemen her ticari yapı insanların ihtiyaçlarından fazlasını tüketmesini arzu etmekte ve  tüketiciyi bu amaca yönlendirmektedir.

                Kapitalizm denen canavar, üretimle geçen zamanın kendine yetmediğini, üretmekten daha önemli olanın tüketmek olduğunu fark ettiğinde“boş zaman” kavramını ortaya çıkarmış, üretimle geçirilmeyen bu zamanın tüketime kanalize edilmesini sağlamıştır. Bugün çevremiz Baudrillard’ın da dikkat çektiği üzere nesnelerle, o nesnelere dair reklamlarla ya da bizi ihtiyacımızdan fazla tüketmeye yönlendiren açık/gizli mesajlarla dolu.

                Artık marketlere aynı kapıdan girip çıkamıyoruz. Bir tek şişe su almak istediğimizde bile tüm marketi dolaşmamız isteniyor. Hatta bazılarında girişin hemen yanına konulan meyve-sebze reyonları rengarenk ve canlı görüntüsüyle açlık hissini uyandırmaya ve ihtiyacımız dışında da ürünler almamıza çalışıyor. Ürünlerin ambalajlarından üzerindeki yazılara kadar her şey tüketicinin ilgisini çekmek için yapılan titiz çalışmaların sonucunda karşımıza çıkıyor. Ürünler artık sadece işlevsel görevlerinin dışında da kendisine yüklenen imajlarla bu ekstra görevleri yerine getirmekle yükümlü. Kaliteli olmasının dışında, çoğu insan aldığı bir gömleğin, saatin ya da telefonun imajından faydalanıyor, tüketim tercihi ile çevresine  kalite ve imaj mesajı göndermeye çalışıyor. Bu durummeta fetişizmi denen durumu ortaya çıkartmakta. Çoğu insan kullandığı eşyaların marka değerleri üzerinden kendisine değer ve anlam yükleyebilmekte.               Kullanılan ürününü üzerinde görülen logo, belli bir zümreye, belli bir sosyal sınıfa ya da seçkinliğe aitmiş yanılgısı yaratılmaktadır. Böylece tüketici ürün satın alırken ihtiyacını gidermesi ve kaliteli olması dışında arzu ettiği imaja da sahip olmasını beklemektedir. Sinema ve tv dizilerindeki karakterlerin yarattığı imajlar kısa sürede toplumda yansımasını bulmakta, tıpkı o dizideki karakter gibi yürüyen, giyinen, konuşan tiplerle rahatlıkla karşılaşabilmektedir. Bir dizide bir oyuncunun kullandığı saatin belirgin bir vasfı olmasa bile binlerce liralık etiketlerle satış patlaması yaşamasına şahit olabilmekteyiz.

                Tüketimimizi artık“ihtiyaçlar”doğrultusunda yapmıyoruz. Gittikçe sıradanlaşan yaşamımızı aldığımız ürünlerin kattığı kısa süreli haz patlamaları ile renklendirmeye çalışıyoruz. Bu durum akıllara mitolojideki Sisifos (Sisyphus) hikayesini getirmektedir. Mitolojiye göre tanrılar tarafından cezalandırılan ilk insan olan Sisifos’un cezası iri bir kayayı dik bir dağa çıkarmaktır. Ancak Sisifos kayayı dağın tepesine kadar çıkaracak kaya her defasında kendi ağırlığı ile aşağıya yuvarlanacaktır hep. Bu yararsız ve umutsuz çabaydır aslında Sisifos’un cezası.

                Günümüz insanı da ne yazık ki Guy Debord’unGösteri Toplumu şeklinde isimlendirdiği yaşamında adeta kapitalizmin bir kuklası haline getirilmiştir. “Ya üret ya da tüket! Ama hep daha fazla tüket” ilkesiyle satın aldığı ürünün kısa süren hazzının ardından yeni arayışlara, yeni satın almalara yönlendirilmektedir.

                Sinemada veya tv ekranlarında yayınlanan bir çizgi filmin ardından oyuncaklarının, posterlerinin, battaniyelerinin ya da kalemlerinin piyasaya sürüldüğü, marketlerde, kitabevlerinde bile oyuncakların hemen girişe yerleştirilip dikkat çekmesi için çaba harcandığı bir ortamda ne yazık ki kapitalizm canavarı çocuklarımızdan başlayarak bizi avuçlarına almaya çalışmakta.

                Bu çıkmazı aşmanın en kolay yolu belki de insan olarak özümüze dönmek. Kültürel genlerimizde var olan israfa engel tutumlu tavrımıza geri dönmemiz hem kısır döngüye hapsolmuş Sisifos gibi sürekli satın almanın doymak bilmez iştahını doyurmanın anlamsızlığından kurutulmamıza, hem ülke olarak gerilerde kaldığımız tasarruf kültürünü canlandırmamıza hem de yaşadığımız gezegene daha az zarar vermemize neden olacaktır. 

 

Mail:1kalemve1silgi@gmail.com

Meşhuriyet Çağının Kayan Yıldızlarıİngiliz Otomotiv Sanayisi Neden Çöktü?Kültürel çölleşmeKaldırımlarBüyük Hadsizlik ÇağıYOKSA SEN HÂLA?Tüketiyorum O Halde VarımHakikate DairYazarın Tüm Yazıları
Yazarlar
Osman KARA
Size mahçup olmamak
Osman KARA
Erdem EROL
Garantisi yok
Erdem EROL
Mustafa GENÇ
MİLLETİMİZ SAVUNMASIZ!
Mustafa GENÇ
Prof. Dr. Yücel TANYERİ
DEFİLE
Prof Dr Yücel TANYERİ
Ömer PAMUK
EN SIRADAN İŞ BİLE...
Ömer PAMUK
Ayhan HAMLI
AYBÜKE ÖĞRETMENİN KATİLLERİNE 18 YIL...
Ayhan HAMLI
Akın ÜNER
96 SENELİK DRAM: MÜBADELE
Akın ÜNER
Ergin KAHVECİ
ANLAŞTIK!...
Ergin KAHVECİ
Fulya ZORLU
Sosyalleş-me
Fulya ZORLU
Cevdet YILMAZ
Daha az ölüm, daha az doğum (Less die, less birth)
Cevdet YILMAZ
Gül TURAN
BÜYÜKADA ATLARI
Gül TURAN
Ceyhun DONBAY
FUTBOL ŞEHRİ SAMSUN, TESİS FAKİRİ!
Ceyhun DONBAY
İlker Mutlu
Samsun 100. Yıl Platformu
İlker Mutlu
Şakir DEMİRCİ
CHP’DE... DAR ALANDA KISA PASLAŞMALAR
Şakir DEMİRCİ
Ersin ERGE
YAŞAR DOĞU SPOR ÖDÜLLERİ
Ersin ERGE
Cesur CEYLAN
KARNE HEDİYESİ(?)
Cesur CEYLAN
Turgay SAAT
Parayı veren düdüğü çalıyor...
Turgay SAAT
Nami Cem İYİGÜN
GEZEGENİ SERİNLETMEK - 2
Nami Cem İYİGÜN
Kenan ÖZTÜRK
Vezirköprü Kunduz’da kış  
Kenan ÖZTÜRK
Dr. E. Kurmay İbrahim YILDIRIM
COĞRAFYA ÜLKELERİN KADERİDİR
Dr E Kurmay İbrahim YILDIRIM
Birol BİRCAN
Bafra’nın Kitapları
Birol BİRCAN
Naci ALTUNCU
TV PROGRAMLARI: SIĞ, SIRADAN VE YOZ.
Naci ALTUNCU
Hikmet KURADA
Ata'yı Samsun'a getiren Bandırma’nın Kaptanı unutuluyor!
Hikmet KURADA
Hasan Cem KESKİN
Serkan AYKUT yazılır, KRAL diye okunur
Hasan Cem KESKİN
Metin ATLI
ŞAMPİYONLUK İÇİN HAYDİ BİSMİLLAH…
Metin ATLI
Burhan UYAN
GELECEKTE VAR MIYIZ? TOPLUMLARIN TEMEL GÜCÜ NEDİR?
Burhan UYAN
Doç. Dr. Yetkin BULUT
BİZİM KÖYÜN ŞARKISI -2-
Doç Dr Yetkin BULUT
Selçuk KAYA
Büyük olarak görevimizi yaptık...
Selçuk KAYA
Embiya SANCAK
POŞET
Embiya SANCAK
Alpaslan ÇEPNİ
AŞKIN VE KAVGANIN ŞAİRİ
Alpaslan ÇEPNİ
Av. Dr. Cengizhan HATİPOĞLU
HER YÖNÜYLE CEZA HUKUKUNDA AF MÜESSESESİ I
Av Dr Cengizhan HATİPOĞLU
Kürşad GÜNDOĞDU
"GEÇMİŞTEN GELECEĞE KURULAN KÖPRÜ" OSMANLI TÜRKÇESİ...
Kürşad GÜNDOĞDU
Ahmet HAYVALI
İNTERNET ORTAMINDA Kİ REKLAMLARA VERGİ GELİYOR
Ahmet HAYVALI
Kadir GÜRKAN
Taşın Altına Elini Koyma Zamanı
Kadir GÜRKAN
Kenan ERZURUMLU
Kur'an-ı Kerim ve diyalog: I
Kenan ERZURUMLU
Murat Sandıkçı
Samsun gerçekten spor kenti mi?
Murat Sandıkçı
Yavuz BAYRAM
Sınav Kâğıtları Devlet Sırrı Mıdır?
Yavuz BAYRAM
M. Halistin KUKUL
KÜLTÜR BUHRANI YAŞIYORUZ
M Halistin KUKUL
Mustafa ÖZBALCI
KÜLTÜR, DİL VE EĞİTİM
Mustafa ÖZBALCI
Kenan KAYIKÇI
ÇOCUKLARDA KUVVET GELİŞİMİ
Kenan KAYIKÇI
İbrahim TELLİOĞLU
NEDİR SAMSUN’UN BİZDEN ÇEKTİĞİ
İbrahim TELLİOĞLU
Mehmet ÖZ
Beka, Milliyetçilik ve Din
Mehmet ÖZ
Memduh ERKİN
KALKINMA,  TEKNOLOJİ VE TASARIM ÜZERİNE
Memduh ERKİN
Erdal AĞAR
Ayna Nöronlar
Erdal AĞAR
Selamet ATLI
KARARLAR ve HAMLELER KADERİMİZİ BELİRLER...
Selamet ATLI
Salim YILDIZ
Biz kaçtık onlar kovaladı
Salim YILDIZ
Ender GÜR
HAKEM KARARIYLA
Ender GÜR
Tevfik DEMİR
ALKIŞLAR LİDERE
Tevfik DEMİR
Şenol Yücedağ
EKONOMİK GERİ DÖNÜŞÜM 3
Şenol Yücedağ
Bahadır BAŞ
ARABULUCULUK, MALİ MÜŞAVİRLER OLMADAN BAŞARILI BİR ŞEKİLDE HAYATA GEÇEMEZ...
Bahadır BAŞ