2000 yılı ve sonrasında sigortalı olarak çalışmaya başlayan milyonlarca kişiyi ilgilendiren kademeli emeklilik konusu, sosyal güvenlik alanındaki düzenleme beklentileriyle birlikte gündemdeki yerini koruyor. Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinden yararlanamayan çalışanlar, sigorta başlangıç tarihine göre emeklilik yaşının yeniden belirlenmesini sağlayacak bir düzenleme bekliyor.
Google Trends'in Türkiye verilerinde de 23 Eylül'de yükselen aramalar arasında yer alan kademeli emeklilik konusunda gözler Türkiye Büyük Millet Meclisine çevrildi. Meclis kayıtlarında 1999-2008 yılları arasında sigortalı olanlara yönelik bir kanun teklifi bulunurken mevcut emeklilik şartlarını değiştirecek yeni bir düzenlemenin yürürlüğe girip girmediği merak ediliyor.
Kademeli Emeklilik Yasası Çıktı mı? 23 Eylül 2026 Son Durum
23 Eylül 2026 itibarıyla 1999 sonrasında sigortalı olan çalışanlara yeni emeklilik yaşları tanıyan kademeli emeklilik düzenlemesi yasalaşmadı. Konuya ilişkin bir kanun teklifi TBMM'de bulunmasına rağmen teklifin Meclis kayıtlarındaki son durumu komisyonda olarak gösteriliyor.
TBMM kayıtlarına göre 5 Aralık 2024 tarihinde sunulan ve 2/2755 esas numarasını taşıyan Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 tarihleri arasında sigortalı olan kişilerin emeklilik yaşı ve prim şartlarının kademeli olarak düzenlenmesini amaçlıyor.
Teklifin Plan ve Bütçe Komisyonundaki görüşme süreci tamamlanmış değil. Bu nedenle teklif kapsamında önerilen emeklilik yaşları ve prim günleri, yürürlükteki emeklilik şartları olarak uygulanmıyor.
Kademeli Emeklilik Meclis'ten Geçti mi? TBMM'deki Kanun Teklifinde Neler Var?
Kademeli emekliliğe ilişkin 2/2755 esas numaralı kanun teklifi, Edirne Milletvekili Ediz Ün tarafından 5 Aralık 2024 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu. Teklifin temel amacı, EYT düzenlemesinin kapsamı dışında kalan sigortalılar için emeklilik yaşını ve prim gün şartlarını sigorta başlangıç tarihine göre kademelendirmek.
Teklif, 6 Aralık 2024 tarihinde Plan ve Bütçe Komisyonuna sevk edildi. TBMM'nin yasama kayıtlarında teklifin durumu komisyonda olarak belirtiliyor. Dolayısıyla düzenleme henüz Genel Kurulda kabul edilerek yasalaşmış değil.
Kanun teklifinin Meclise sunulmuş olması, teklif kapsamında emeklilik hakkı kazanıldığı anlamına gelmiyor. Yeni yaş ve prim şartlarının uygulanabilmesi için yasama sürecinin tamamlanması ve düzenlemenin yürürlüğe girmesi gerekiyor.
Kademeli Emeklilik Kimleri Kapsayacak? 2000-2008 Arası Sigortalılar Yararlanabilecek mi?
Kademeli emeklilik taleplerinin merkezinde, 9 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 tarihleri arasında ilk kez sigortalı olan çalışanlar bulunuyor.
3 Mart 2023 tarihinde yürürlüğe giren EYT düzenlemesi, 8 Eylül 1999 ve öncesinde sigortalı olan ve ilgili diğer şartları karşılayan çalışanlara yaş koşulu aranmadan emeklilik imkânı sağladı.
İlk sigorta girişi 9 Eylül 1999 ve sonrasında olan çalışanlar ise bu düzenlemenin yaş şartını kaldıran hükümlerinden yararlanamadı. Bu tarihten sonra sigortalı olanlar için mevcut mevzuattaki yaş, prim ödeme günü ve sigortalılık süresi koşulları geçerliliğini sürdürüyor.
Kademeli emeklilik talebiyle gündeme gelen düzenleme, bu iki dönem arasında emekliliğe hak kazanma koşullarında ortaya çıkan farklılıkların sigorta başlangıç tarihine göre yeniden ele alınmasını öngörüyor.
Ancak 2000, 2001, 2002, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007 ve 2008 yıllarında sigortalı olanların hangi yaşta emekli olabileceklerini belirleyen yeni bir düzenleme yürürlüğe girmiş değil.
2000-2008 Arası Sigorta Girişi Olanlar Kaç Yaşında Emekli Olacak?
Kademeli emeklilik düzenlemesinin yasalaşmaması nedeniyle 9 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 tarihleri arasında ilk kez SSK kapsamında sigortalı olan çalışanlar için mevcut emeklilik şartları uygulanmaya devam ediyor.
Sosyal Güvenlik Kurumunun yayımladığı 4/A emeklilik koşullarına göre bu dönemde sigortalı olan kadınların 58, erkeklerin ise 60 yaşını doldurması gerekiyor.
Sigortalılar, yaş şartıyla birlikte iki farklı prim ve sigortalılık süresi koşulundan birini yerine getirerek yaşlılık aylığına hak kazanabiliyor.
|
Emeklilik koşulu |
Kadın |
Erkek |
|---|---|---|
|
Birinci seçenek |
58 yaş ve 7.000 prim günü |
60 yaş ve 7.000 prim günü |
|
İkinci seçenek |
58 yaş, 25 yıl sigortalılık ve 4.500 prim günü |
60 yaş, 25 yıl sigortalılık ve 4.500 prim günü |
Bu şartlar, belirtilen tarih aralığında ilk kez SSK kapsamında sigortalı olan ve genel yaşlılık aylığı koşullarına tabi çalışanlar için geçerli. Bağ-Kur ve Emekli Sandığı kapsamındaki sigortalıların prim ve hizmet süresi şartları farklılık gösterebiliyor.
Ayrıca engellilik, çalışma gücü kaybı ve özel emeklilik hükümleri kapsamında bulunan çalışanlar için ayrı şartlar uygulanabiliyor.
2008 Sonrası Sigorta Girişi Olanlar İçin Emeklilik Şartları Neler?
30 Nisan 2008 tarihinden sonra ilk kez sigortalı olan çalışanlar için 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında belirlenen emeklilik koşulları uygulanıyor.
SGK'nin 4/A kapsamındaki sigortalılara ilişkin açıklamalarına göre, 7.200 prim gününü 31 Aralık 2035 tarihine kadar tamamlayan çalışanlar için normal emeklilik yaşı kadınlarda 58, erkeklerde 60 olarak belirleniyor.
Prim gün şartının 2036 yılı veya sonrasında tamamlanması durumunda ise emeklilik yaşı, primin tamamlandığı tarih aralığına göre kademeli olarak yükseliyor. Mevcut sistemde normal emeklilik yaşı 2048 yılından itibaren kadın ve erkekler için 65'e ulaşıyor.
Bu yaş koşulları, kademeli emeklilik talepleri kapsamında gündeme gelen yeni bir düzenlemeye değil, hâlihazırda yürürlükte bulunan sosyal güvenlik mevzuatına dayanıyor.
Yeni Kademeli Emeklilik Tablosu Açıklandı mı?
Kademeli emeklilik düzenlemesine ilişkin 2000-2008 yılları için kesinleşmiş yeni bir yaş ve prim tablosu bulunmuyor.
Daha önce TBMM'de yapılan görüşmelerde sigorta başlangıç tarihine göre emeklilik yaşının kademelendirilmesine yönelik farklı öneriler dile getirildi.
25 Şubat 2025 tarihli TBMM Genel Kurulunda Konya Milletvekili Ali Yüksel, 1999-2008 döneminde sigortalı olanlar için kadınlarda 43, erkeklerde 45 yaştan başlayan ve sonraki yıllarda kademeli olarak yükselen bir emeklilik modeli önerdi. Bu modelde 2008 yılında sigortalı olanlar için kadınlarda 50, erkeklerde 52 yaş sınırı öngörüldü.
Söz konusu rakamlar, milletvekilinin dile getirdiği öneriye ait olup yürürlüğe girmiş bir emeklilik tablosu niteliği taşımıyor.
Kademeli emeklilik düzenlemesinin yasalaşması durumunda kimlerin hangi yaşta emekli olabileceği, kabul edilen kanunun kapsamına ve uygulama hükümlerine göre belirlenecek.
Kademeli Emeklilik Ne Zaman Çıkacak? 2026 Yılında Yasalaşacak mı?
23 Eylül 2026 itibarıyla kademeli emeklilik düzenlemesinin yürürlüğe gireceği kesin bir tarih açıklanmış değil.
TBMM'de bulunan kanun teklifinin komisyon aşamasında olması, düzenlemenin hangi tarihte yasalaşacağını belirlemiyor. Kanun teklifinin yasalaşması için ilgili komisyon ve Genel Kurul süreçlerinin tamamlanması gerekiyor.
Bu nedenle 2000-2008 yılları arasında ilk kez sigortalı olan çalışanların 2026 yılında yeni bir yaş sınırıyla emekli olabileceklerine ilişkin kesinleşmiş bir uygulama takvimi bulunmuyor.
Emeklilik yaşında ve prim şartlarında yapılabilecek değişiklikler, yeni bir yasal düzenlemenin kabul edilmesi halinde uygulanabilecek.
