Son yıllarda ekonomik gelişmelerle birlikte gündemde daha sık yer almaya başlayan kavramlardan biri de seyyanen zam oluyor. Özellikle maaş artışları, ücret düzenlemeleri ve toplu sözleşme görüşmeleri sırasında kullanılan bu ifade vatandaşların dikkatini çekiyor. Peki seyyanen zam ne demektir ve kimleri kapsar? Uzmanlara göre bu kavram yapılan zammın yüzdelik değil sabit bir tutar olarak herkese eşit şekilde uygulanmasını ifade ediyor.
Yüzdelik Zamdan Farkı Nedir?
Seyyanen zam ile yüzdelik zam arasındaki en önemli fark artışın hesaplanma şeklidir. Yüzdelik zamda maaşın belirli bir oranı esas alınırken seyyanen zamda tüm çalışanlara aynı miktarda artış yapılır. Örneğin maaşı düşük olan bir çalışan ile yüksek maaş alan bir çalışana eşit tutarda zam verilmesi seyyanen zam olarak tanımlanır. Bu yönüyle seyyanen zam gelir dağılımındaki farkların azaltılmasına katkı sağlayan bir yöntem olarak görülür.
Hangi Alanlarda Uygulanır?
Seyyanen zam genellikle kamu çalışanları, emekliler ve asgari ücret düzenlemeleriyle ilgili tartışmalarda gündeme gelir. Toplu iş sözleşmeleri sırasında sendikalar tarafından talep edilen seyyanen zam özellikle düşük maaşlı çalışanların alım gücünü artırmayı hedefler. Ekonomistler yüksek enflasyon dönemlerinde bu yöntemin daha sık tercih edildiğini belirtiyor.
Avantajları Ve Eleştiriler
Seyyanen zam düşük gelir grubunu koruma açısından avantajlı görülse de bazı eleştirileri de beraberinde getirir. Yüksek maaş alan çalışanlar açısından oransal artış sağlamadığı için yeterli bulunmayabilir. Bu nedenle zaman zaman seyyanen zam ve yüzdelik zam birlikte uygulanarak denge sağlanmaya çalışılır.
Vatandaşlar Neden Önemsiyor
Artan yaşam maliyetleri karşısında seyyanen zam özellikle sabit gelirli vatandaşlar için önemli bir beklenti haline gelmiş durumda. Uzmanlar bu tür düzenlemelerin sosyal adalet açısından dikkatle planlanması gerektiğini vurguluyor.
