Milyonlarca ev sahibi ve kiracıyı yakından ilgilendiren kirada yüzde 25 zam sınırı 1 Temmuz 2024'te sona eriyor. Peki, bu durum ev sahiplerini ve kiracıları nasıl etkileyecek?

Bu oran Temmuz ayında açıklanacak ve en fazla bu oranda artışa gidilebilecek.

Ancak bu durum, 2 Temmuz'da sözleşmesini yenileyen tüm kiracılar için geçerli olacak. 1 Temmuz'da sözleşmesini yenileyen kiracılar, yasalara göre bir yıl daha yüzde 25 zamlı kira ödeyecek.

BÜYÜKŞEHİR ZABITASINDAN SAHİLLERDE SIKI DENETİM BÜYÜKŞEHİR ZABITASINDAN SAHİLLERDE SIKI DENETİM

Kirada Yeni Dönemde Merak Edilenler:

• Yüzde 25 zam sınırının sona ermesi, ev sahiplerinin istediği zammı yapabileceği anlamına mı gelir?

Hayır. Zam sınırının kalkması, oranı ev sahibinin belirleyeceği anlamına gelmez. Kiralar yeni dönemde de tıpkı geçmişte olduğu gibi TÜFE 12 ay ortalamasına göre belirlenecek. Örneğin, TÜİK'in son açıkladığı oran yüzde 59.64, yani yasal oranın iki katından fazla. Temmuz ayında da açıklanacak güncel rakam takip edilecek ve "en çok" bu oranda artışa gidilecek.

• Dava süreci devam eden kiracılar ne yapacak?

Geçtiğimiz iki yıl boyunca kira davaları oldukça yoğun bir şekilde yaşandı. Bu nedenle de dava öncesi "arabuluculuk şartı" getirildi. Ancak burada da anlaşamayanlar yine mahkemenin yolunu tuttu.

Açılan davaların 2-3 yıl sürmesi nedeniyle çok sayıda ev sahibi-kiracı hâlâ mahkeme kararını bekliyor. Bu durumda olan kiracıların da tıpkı diğer kiracılar gibi güncel yasal zam oranına uyması gerekiyor. Kiracının "Zaten davalık durumdayız, yüzde 25 zam yaparım" demesi mümkün değil. Eğer bu bir kira tespit davası ise, mahkeme güncel kira değerini açıklayacak, karar kesinleştikten sonra da kira zam döneminde TÜFE 12 ay ortalaması dikkate alınacak. (Tarih 1 Temmuz sonrası ise)

• Düzenlemenin bitmesi tahliye hakkı verir mi?

Hayır. Yapılan düzenleme kira zam oranı içindi, sürenin bitmesi sadece bu oranın sona ermesi anlamına geliyor. Ev sahibi, kiracının koruma kalkanı kalktı bakış açısı ile tahliye isteyemez. Tahliye için haklı bir gerekçe olması şart.

Ev sahibi kendisinin ya da bakmakla yükümlü olduğu birinin ihtiyacı varsa, Borçlar Kanunu'nda yazılı haklı tahliye sebeplerinden biri söz konusuysa kiracının tahliyesini isteyebilir. Ancak ihtiyacım var dedikten sonra, evi bir başkasına 3 yıl süreyle kiralayamaz. 10 yıl sözleşme uzama süresi dolan kiracı için herhangi bir gerekçe göstermeden tahliye istenebilir. Evin satılması durumunda, mülkü alan kişi eğer kendi yaşayacaksa kiracının tahliyesini talep eder. Tüm bunların yanında ev sahibinin elinde "geçerli bir tahliye taahhüdü" varsa tahliye isteyebilir.

• Ev sahibi yasal oranı az bulursa ne yapmalı?

Kira piyasasında sadece kiracı değil, ev sahibinin de mağdur olduğu örnekler var. Eski kiracı uygun fiyatla otururken, bir de iki yıl zam yüzde 25 ile sınırlı kalınca kira bedeli güncel değerin çok çok altına iniyor. Mülk sahipleri, "TÜFE 12 ay ortalamasına göre artış da yapsak kira bedeli düşük kalacak" endişesi taşıyor.

Bu endişeye karşı, yasal düzenlemenin sona ermesiyle birlikte kira bedellerinde artış olması bekleniyor. Ancak bu artışın ne kadar olacağı, TÜFE 12 ay ortalamasına göre belirlenecek.

Editör: Arda KERSU